Γ. Κοκκίνης στον Ερμή: Λύματα στον Πλάνο — το δίκτυο είναι το πρόβλημα, όχι μόνο ο Βιολογικός

Ο Γιάννης Κοκκίνης μιλά στον Ερμή για το χρόνιο πρόβλημα των λυμάτων στον Πλάνο, τις παρεμβάσεις της ΔΕΥΑΖ που παραμένουν ημιτελείς και για την κατάσταση του Βιολογικού Καθαρισμού με βάση τα επίσημα στοιχεία παρακολούθησης.

Ερώτηση 1: Για άλλη μια χρονιά, ο Πλάνος πρωταγωνιστεί στο κομμάτι των λυμάτων. Τι έγινε την Κυριακή στην περιοχή;

Την Κυριακή, μετά από επικοινωνία που είχα με διάφορους πολίτες, μου επισημάνθηκε ότι υπήρχε συνεχής εκροή λυμάτων στην περιοχή πλησίον του Alex Fruit στον Πλάνο. Από όσα πληροφορήθηκα, αλλά και από όσα είδα αργότερα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, υπήρχαν ήδη βίντεο από το μεσημέρι που κατέγραφαν το περιστατικό, ενώ υπήρξαν αναφορές ότι παρόμοια κατάσταση είχε σημειωθεί και το Σάββατο χωρίς να υπάρξει κάποια ουσιαστική παρέμβαση. Μετά τις σχετικές ενημερώσεις, επισκέφθηκα το σημείο, κατέγραψα την κατάσταση με φωτογραφίες και επικοινώνησα με την Αστυνομία, η οποία με τη σειρά της ενημέρωσε τη ΔΕΥΑΖ, που προγραμμάτισε επέμβαση στο σημείο για το πρωί της Δευτέρας.

Πρόκειται για ένα περιστατικό που προκαλεί εύλογη ανησυχία τόσο στους κατοίκους όσο και στους επαγγελματίες της περιοχής, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία η τουριστική κίνηση βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη. Χαρακτηριστικά, την ώρα που σταμάτησα, περπατούσαν επισκέπτες μας και σχολίαζαν ότι αυτό που βλέπουν είναι βοθρολύματα και προσπαθούσαν να προστατευτούν από την οσμή και τα διερχόμενα αυτοκίνητα.

Ερώτηση 2: Πώς αξιολογείτε τις έως τώρα ενέργειες και παρεμβάσεις της ΔΕΥΑΖ σχετικά με την εκροή λυμάτων στους δρόμους του Πλάνου;

Σχετικά με τις παρεμβάσεις της ΔΕΥΑΖ στον Πλάνο, πρέπει να θυμίσουμε ότι, σύμφωνα με όσα πληροφορηθήκαμε και ακούσαμε σε πρόσφατα Διοικητικά Συμβούλια της επιχείρησης, οι εργασίες που δρομολογήθηκαν έγιναν υπό την πίεση εισαγγελικών παρεμβάσεων και σχετικών νομικών υποχρεώσεων. Μάλιστα, σε προηγούμενο Διοικητικό Συμβούλιο ακούσαμε ξεκάθαρα ότι απαιτούνται περίπου 70.000 ευρώ για την υλοποίηση συγκεκριμένων εργασιών, ποσό που, σύμφωνα με όσα ειπώθηκαν, απλά δεν υπάρχει.

Οι παρεμβάσεις που είχαν ανακοινωθεί ήδη από πέρυσι και για τις οποίες ενημερωνόμαστε εδώ και πολλούς μήνες ότι πρόκειται να ξεκινήσουν σχεδόν κάθε εβδομάδα, στην πραγματικότητα δεν έχουν ακόμη υλοποιηθεί, πέρα από μια περιορισμένη επέμβαση στο σημείο συγκέντρωσης των λυμάτων πλησίον της περιοχής του Bowling.

Σε κάθε περίπτωση, η συγκεκριμένη επέμβαση πλησίον της περιοχής του Bowling δεν φαίνεται να σχετίζεται με το πρόσφατο περιστατικό που καταγράφηκε στον Πλάνο, ούτε αποτελεί μέρος της ολοκληρωμένης μελέτης που είχε ανακοινωθεί πέρυσι ως η οριστική λύση του προβλήματος. Πρόκειται περισσότερο για μια περιορισμένη τεχνική παρέμβαση διαχείρισης της κατάστασης και όχι για την εφαρμογή ενός συνολικού σχεδίου που θα εξαλείψει τις υπερχειλίσεις λυμάτων από την περιοχή — λύση που θα πρέπει, εκτός από το ολοκληρωμένο δίκτυο, να συμπεριλαμβάνει και επέκταση του Βιολογικού ή δημιουργία νέου, και φυσικά, σύμφωνα με το νόμο, έλεγχο για το αν οι επιχειρήσεις που υποχρεούνται να χρησιμοποιούν τον δικό τους βιολογικό καθαρισμό το κάνουν.

Δυστυχώς, η εικόνα που διαμορφώνεται είναι ότι εξακολουθούμε να αναζητούμε προσωρινές λύσεις προκειμένου να περάσει ακόμη μία τουριστική περίοδος χωρίς περαιτέρω νομικές συνέπειες, αντί να προχωράμε με τον ρυθμό που απαιτείται για την οριστική αντιμετώπιση ενός προβλήματος που ταλαιπωρεί κατοίκους, επιχειρήσεις και επισκέπτες εδώ και χρόνια.

Ερώτηση 3: Θεωρείτε ότι θα συνεχιστούν αυτά τα περιστατικά καθ' όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού;

Δυστυχώς, εφόσον τα έργα που έχουν ανακοινωθεί δεν έχουν ακόμη ξεκινήσει, μπορούμε με μεγάλη βεβαιότητα να πούμε ότι ο κίνδυνος νέων περιστατικών παραμένει ιδιαίτερα αυξημένος. Βρισκόμαστε ακόμη στον Ιούνιο και όσο η τουριστική κίνηση αυξάνεται και τα ξενοδοχεία πλησιάζουν στην πληρότητα, τόσο μεγαλύτερη πίεση δέχεται το αποχετευτικό δίκτυο της περιοχής.

Εάν δεν ξεκινήσουν άμεσα οι παρεμβάσεις που έχουν εξαγγελθεί, είναι πολύ πιθανό να δούμε νέα περιστατικά υπερχείλισης λυμάτων μέσα στο καλοκαίρι.

Πρόκειται για ένα πρόβλημα που επαναλαμβάνεται εδώ και χρόνια και, όσο δεν αντιμετωπίζονται τα αίτιά του αλλά μόνο οι συνέπειές του, τα λύματα θα συνεχίσουν να κάνουν την εμφάνισή τους σε διάφορα σημεία του Πλάνου, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τους κατοίκους, τις επιχειρήσεις, τη δημόσια υγεία και την εικόνα του τουριστικού μας προϊόντος.

Ερώτηση 4: Σε τι κατάσταση βρίσκεται ο Βιολογικός;

Οφείλουμε να είμαστε ακριβοδίκαιοι με βάση τα ίδια τα στοιχεία παρακολούθησης που δημοσιεύονται στην Εθνική Βάση Δεδομένων του ΥΠΕΝ. Συγκρίνοντας τα τελευταία τρία χρόνια, η εικόνα της εκροής της μονάδας έχει βελτιωθεί ουσιαστικά σε σχέση με το 2023.

Το 2023, και ιδίως κατά το φθινόπωρο, η εκροή εμφάνιζε σοβαρές υπερβάσεις των ορίων της Οδηγίας 91/271: τα αιωρούμενα στερεά (TSS) ξεπερνούσαν το θεσμοθετημένο όριο στη συντριπτική πλειονότητα των δειγμάτων, ενώ αυξημένες ήταν και οι τιμές οργανικού φορτίου (BOD₅, COD). Από το 2024 και μετά, η εικόνα αντιστρέφεται: η εκροή κινείται σταθερά εντός των ορίων (BOD₅ περί τα 12–13 mg/l, COD περί τα 50, TSS περί τα 28 mg/l), με την απόδοση απομάκρυνσης φορτίου να ανεβαίνει αισθητά. Το 2025 η συμμόρφωση διατηρήθηκε σχεδόν καθ' όλη τη διάρκεια του έτους, με μοναδική εξαίρεση μία ημέρα στην καρδιά της τουριστικής αιχμής, στα τέλη Αυγούστου.

Υπάρχει όμως μια ανησυχητική τιμή: το άζωτο κατά την τουριστική αιχμή. Ενώ τους χειμερινούς μήνες οι τιμές αμμωνιακού αζώτου στην εκροή είναι ουσιαστικά μηδενικές, τους μήνες αιχμής (Ιούνιο–Σεπτέμβριο) εκτινάσσονται, φτάνοντας το 2025 σε τιμές πολλαπλάσιες των φυσιολογικών. Αυτό δείχνει ότι το σύστημα ανταποκρίνεται μεν στο οργανικό και στο αιωρούμενο φορτίο, αλλά η ικανότητά του να ολοκληρώνει τη βιολογική απομάκρυνση του αζώτου δοκιμάζεται έντονα όταν ο πληθυσμός και η τουριστική δραστηριότητα κορυφώνονται.

Συνολικά, η εικόνα είναι ότι ο Βιολογικός έχει κάνει μετρήσιμα βήματα προόδου, αλλά το περιθώριο ασφαλείας στην αιχμή παραμένει οριακό. Γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο η ολοκλήρωση της αναβάθμισης και η ενίσχυση της δυναμικότητάς του — ιδιαίτερα στο σκέλος της απομάκρυνσης αζώτου — δεν είναι πολυτέλεια, αλλά αναγκαιότητα ώστε η μονάδα να ανταποκρίνεται με ασφάλεια στις απαιτήσεις της θερινής περιόδου. Και, για να είμαστε ακριβείς, η πρόοδος στη μονάδα καθαρισμού δεν αναιρεί το πρόβλημα του Πλάνου: οι υπερχειλίσεις στους δρόμους αφορούν το δίκτυο συλλογής των λυμάτων, ένα διαφορετικό και εξίσου επείγον κομμάτι της υποδομής.

Πηγή: Ερμής, 15 Ιουνίου 2026